İş kazasında önce olay yeri güvenli hâle getirilir, ilk yardım yapılır ve gerekiyorsa 112 aranır. Kaza kayıt altına alınır, olay yeri mümkün olduğunca korunur ve tanık bilgileri toplanır. İşveren, iş kazasını kazadan sonraki 3 iş günü içinde SGK'ya bildirir. Ardından kazanın kök nedeni araştırılır, risk değerlendirmesi güncellenir ve kazazedeye işe başlamadan önce ilave eğitim verilir.
İlk dakikalar
- Ortamı güvenli hâle getirin: makineyi durdurun, enerjiyi kesin, ikinci bir kazayı önleyin.
- İlk yardım: eğitimli ilkyardımcı müdahale eder; gerekiyorsa 112 aranır.
- Olay yerini koruyun: ağır yaralanmalı veya ölümlü kazalarda inceleme tamamlanana kadar olay yeri mümkün olduğunca değiştirilmez.
Kayıt ve delil
- Kazanın tarihi, saati, yeri ve nasıl olduğu
- Olay yerinin ve ekipmanın fotoğrafları
- Tanıkların adları ve anlatımları
- Kazazedenin görevi, aldığı eğitimler ve kullandığı kişisel koruyucu donanım
- İş güvenliği uzmanı ve işyeri hekiminin bilgilendirilmesi
SGK'ya bildirim: 3 iş günü
6331 sayılı Kanun'a göre işveren, iş kazasını kazadan sonraki 3 iş günü içinde Sosyal Güvenlik Kurumu'na bildirir. Meslek hastalığı ise öğrenildiği tarihten itibaren 3 iş günü içinde bildirilir. Bildirim SGK'nın elektronik sistemi üzerinden yapılır. Süresinde yapılmayan bildirim idari para cezasına yol açar.
Yaralanma ya da ölüme yol açmayan ama yol açabilecek olaylar (ramak kala) da kayıt altına alınmalı ve incelenmelidir. Bugünün ramak kalası, yarının kazasıdır.
Kök neden araştırması
Kazayı "dikkatsizlik" diye kapatmak, aynı kazanın tekrarlanmasına davetiye çıkarır. Uzmanımız; ekipman, yöntem, ortam ve organizasyon boyutlarını ayrı ayrı inceleyerek kök nedeni bulur ve düzeltici faaliyetleri sorumlu ve terminle belirler.
Kazadan sonra
- Risk değerlendirmesi süre beklenmeden güncellenir.
- Kazazedeye işe başlamadan önce kazanın sebepleri, korunma yolları ve güvenli çalışma yöntemleriyle ilgili ilave eğitim verilir.
- Benzer görevlerdeki çalışanlar bilgilendirilir.
- Düzeltici faaliyetler kapanana kadar takip edilir.
Sık sorulan sorular
Hangi olaylar iş kazası sayılır?
5510 sayılı Kanun'a göre; sigortalının işyerinde bulunduğu sırada, işveren tarafından yürütülen iş nedeniyle, görevli olarak işyeri dışına gönderildiğinde, emziren kadın sigortalının süt izni sırasında ve işverence sağlanan taşıtla işe gidiş-gelişte meydana gelen ve sigortalıyı bedenen veya ruhen engelli hâle getiren olaylar iş kazası sayılır.
Bildirim süresini kaçırırsak ne olur?
Süresinde yapılmayan bildirimler için idari para cezası uygulanır. Ayrıca kazanın kaydı ve araştırması gecikeceği için benzer kazaları önleme imkânı da azalır.
Ramak kala olayları da kaydetmek zorunda mıyız?
Evet. İşveren, yaralanma veya ölüme neden olmadığı hâlde çalışanı ya da ekipmanı zarara uğratma potansiyeli olan olayları da kayıt altına almak ve incelemekle yükümlüdür.
Kaynaklar
- 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu (RG 30.06.2012, 28339)
- 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu (RG 16.06.2006, 26200)
- Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimlerinin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik (RG 15.05.2013, 28648)
- İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği (RG 29.12.2012, 28512)
Bu rehber bilgi amaçlıdır; işyerinize özel değerlendirme için bizimle görüşün.
İşyeriniz için destek alın
A sınıfı uzmanlarımızla işyerinizi birlikte değerlendirelim.
